Kadastro Davaları

Kadastro tespiti, ülke sınırları içerisindeki taşınmaz malların hukuki ve geometrik durumlarının belirlenerek tapu siciline kaydedilmesi işlemidir. 3402 sayılı Kadastro Kanunu uyarınca yürütülen bu süreçte, kadastro ekipleri arazideki fiili kullanım durumlarını, zilyetlik ilişkilerini ve eski kayıt belgelerini inceleyerek taşınmazların sınırlarını çizer ve maliklerini belirler. Yapılan bu tespitler tutanağa bağlanır ve ilan edilir. Kadastro tespiti, taşınmaz mülkiyetinin devlet güvencesi altına alınması ve harita bazlı kayıt sistemine geçilmesi açısından temel teşkil eder.

Kadastro ekiplerinin yaptığı tespitlere karşı yasal itiraz yolları süre sınırlarına tabi tutulmuştur. Kadastro tutanaklarının askıya çıkarılarak ilan edilmesinden itibaren 30 günlük askı süresi içinde Kadastro Mahkemesi'nde dava açılması gerekir. Bu 30 günlük süre hak düşürücü nitelikte olup kaçırılması durumunda kadastro tespiti kesinleşir. Kesinleşen kadastro tespitlerine karşı, 3402 sayılı Kanun m. 12/3 uyarınca, kadastro öncesi haklara dayanarak tapu iptali ve tescil davası açma süresi kadastro tespitinin kesinleştiği tarihten itibaren 10 yıldır. 10 yıllık süre geçtikten sonra hak iddiasında bulunulamaz.

Orman kadastrosu, orman alanlarının sınırlarının belirlenerek devlet ormanı olarak tescil edilmesi işlemidir. Kadastro çalışmaları sırasında bazı arazilerin orman sınırları içine alınması mülkiyet uyuşmazlıklarına yol açar. 6831 sayılı Orman Kanunu'nun 2/B maddesi kapsamında orman vasfını yitirmiş ve tarım veya yerleşim alanına dönüştürülmüş arazilerin tespiti ve hak sahiplerine devri süreçlerinde idari ve hukuki itirazlar mevcuttur. Fiili kullanıcıların hak sahipliğinin tespiti ve tapuya şerh edilmesi davaları bu kapsamda açılan başlıca kadastro uyuşmazlıklarındandır.

Kadastro mahkemeleri, genel mahkemelerden farklı usul kurallarına sahiptir ve re'sen araştırma ilkesi geçerlidir. Kadastro uyuşmazlıklarının çözümünde tapu kayıtları, vergi kayıtları, haritalar, osmanlı tapuları ve zilyetlik durumları delil olarak sunulur. Mahkemece uyuşmazlık konusu taşınmaz başında teknik harita mühendisleri, ziraat bilirkişileri ve yerel bilirkişilerin katılımıyla "keşif" yapılması zorunludur. Keşif sırasında arazinin sınırları, zilyetlik süresi, imar-ihya durumu ve arazinin niteliği yerinde tespit edilerek hukuki karar oluşturulur.